नेपालका गाउँपालिकाहरू

नेपालको संविधानको धारा ५६ (१) ले सङ्घ, प्रदेशस्थानीय तह गरी ३ तहको राज्यको मूल संरचना रहने व्यवस्था गरी सोही धाराको उपधारा (४) र (५) ले स्थानीय तह तर्फ गाउँपालिका, नगरपालिकाजिल्ला सभा रहने तथा सामाजिक साँस्कृतिक संरक्षण वा आर्थिक विकासका लागि विशेष, संरक्षित वा स्वायत्तक्षेत्र कायमगर्न सकिने व्यवस्था गरेको छ ।[१]

गाउँपालिका गाउँ विकास समितिलाई विस्तार गरेर बनाइएको नयाँ प्रशासनिक एकाई हो ।[२] विसं २०७३ सालमा सङ्घीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालयले ७४४ स्थानीय तह लागू गर्दा गाविस विघटन गरी ४ सय ७९ गाउँपालिका बनाएको थियो ।[३][४][५] गाउँपालिकामा कम्तिमा पाँच देखि नौ वटा सम्म वडाहरू हुन्छन् ।[६] स्थानीय तहको सङ्ख्या र सीमा हेरफेर तथा स्तरोन्नति गर्दा हाल स्थानीय तहको कुल सङ्ख्या ७ सय ५३ पुगेको छ (६ महानगर, ११ उपमहानगरपालिका, २७६ नगरपालिका[७] र ४६० गाउँपालिका) ।[८][९] साबिकका ३५ वटा गाउँपालिकालाई नगरपालिका बनाइएको छ । साबिक ४ सय ७९ गाउँपालिकाको सङ्ख्या घटेर ४ सय ६० कायम गरिएको छ।[१०][११]

सूचीसम्पादन

क्र.सं. जिल्ला[१२] गाउँपालिका(हरू) जम्मा
अछाम चौरपाटी गाउँपालिका, ढकारी गाउँपालिका, तुर्माखाँद गाउँपालिका, बान्नीगढी जयगढ गाउँपालिका, मेल्लेख गाउँपालिका, रामारोशन गाउँपालिका
अर्घाखाँची छत्रदेव गाउँपालिका, पाणिनी गाउँपालिका, मालारानी गाउँपालिका
इलाम चुलाचुली गाउँपालिका, फाकफोकथुम गाउँपालिका, माईजोगमाई गाउँपालिका, माङसेबुङ गाउँपालिका, रोङ गाउँपालिका, सन्दकपुर गाउँपालिका
उदयपुर उदयपुरगढी गाउँपालिका, ताप्ली गाउँपालिका, रौतामाई गाउँपालिका, लिम्चुङबुङ गाउँपालिका
ओखलढुङ्गा खिजिदेम्बा गाउँपालिका, चम्पादेवी गाउँपालिका, चिशंखुगढी गाउँपालिका, मानेभञ्ज्याङ गाउँपालिका, मोलुङ गाउँपालिका, लिखु गाउँपालिका, सुनकोशी गाउँपालिका
कञ्चनपुर बेलडाँडी गाउँपालिका, लालझाडी गाउँपालिका
कपिलवस्तु मायादेवी गाउँपालिका, यशोधरा गाउँपालिका, विजयनगर गाउँपालिका, शुद्धोधन गाउँपालिका
काठमाडौँ गाउँपालिका छैन -
काभ्रेपलाञ्चोक खानीखोला गाउँपालिका, चौंरीदेउराली गाउँपालिका, तेमाल गाउँपालिका, बेथानचोक गाउँपालिका, भुम्लु गाउँपालिका, महाभारत गाउँपालिका, रोशी गाउँपालिका
१० कालीकोट नरहरिनाथ गाउँपालिका, पचालझरना गाउँपालिका, पलाता गाउँपालिका, महावै गाउँपालिका, शुभकालिका गाउँपालिका, सान्नी त्रिवेणी गाउँपालिका
११ कास्की अन्नपूर्ण गाउँपालिका, माछापुच्छ्रे गाउँपालिका, मादी गाउँपालिका, रूपा गाउँपालिका
१२ कैलाली कैलारी गाउँपालिका, चुरे गाउँपालिका, जानकी गाउँपालिका, जोशीपुर गाउँपालिका, बर्दगोरिया गाउँपालिका, मोहन्याल गाउँपालिका
१३ खोटाङ ऐसेलुखर्क गाउँपालिका, केपिलासगढी गाउँपालिका, खोटेहाङ गाउँपालिका, जन्तेढुङ्गा गाउँपालिका, दिप्रुङ चुइचुम्मा गाउँपालिका, बराहपोखरी गाउँपालिका, रावा बेसी गाउँपालिका, साकेला गाउँपालिका
१४ गुल्मी इस्मा गाउँपालिका, कालीगण्डकी गाउँपालिका, गुल्मीदरबार गाउँपालिका, चन्द्रकोट गाउँपालिका, छत्रकोट गाउँपालिका, धुर्कोट गाउँपालिका, मदाने गाउँपालिका, मालिका गाउँपालिका, रुरु गाउँपालिका, सत्यवती गाउँपालिका १०
१५ गोरखा अजिरकोट गाउँपालिका, आरूघाट गाउँपालिका, गण्डकी गाउँपालिका, चुमनुव्री गाउँपालिका, धार्चे गाउँपालिका, बारपाक सुलिकोट गाउँपालिका, भीमसेन गाउँपालिका, सहिद लखन गाउँपालिका, सिरानचोक गाउँपालिका
१६ चितवन इच्छाकामना गाउँपालिका
१७ जाजरकोट कुसे गाउँपालिका, जुनीचाँदे गाउँपालिका, बारेकोट गाउँपालिका, शिवालय गाउँपालिका
१८ जुम्ला कनकासुन्दरी गाउँपालिका, गुठिचौर गाउँपालिका, तातोपानी गाउँपालिका, तिला गाउँपालिका, पातारासी गाउँपालिका, सिंजा गाउँपालिका, हिमा गाउँपालिका
१९ झापा कचनकवल गाउँपालिका, कमल गाउँपालिका, गौरीगञ्ज गाउँपालिका, झापा गाउँपालिका, बाह्रदशी गाउँपालिका, बुद्धशान्ति गाउँपालिका, हल्दीबारी गाउँपालिका
२० डडेल्धुरा अजयमेरु गाउँपालिका, आलिताल गाउँपालिका, गन्यापधुरा गाउँपालिका, नवदुर्गा गाउँपालिका, भागेश्वर गाउँपालिका
२१ डोटी आदर्श गाउँपालिका, के.आई.सिंह गाउँपालिका, जोरायल गाउँपालिका, पूर्वीचौकी गाउँपालिका, बडीकेदार गाउँपालिका, बोगटान फुड्सिल गाउँपालिका, सायल गाउँपालिका
२२ डोल्पा काईके गाउँपालिका, छार्का ताङसोङ गाउँपालिका, जगदुल्ला गाउँपालिका, डोल्पोबुद्ध गाउँपालिका, मुड्केचुला गाउँपालिका, शे फोक्सुण्डो गाउँपालिका
२३ तनहुँ आँबुखैरेनी गाउँपालिका, ऋषिङ गाउँपालिका, घिरिङ गाउँपालिका, देवघाट गाउँपालिका, म्याग्दे गाउँपालिका, बन्दीपुर गाउँपालिका
२४ ताप्लेजुङ आठराई त्रिवेणी गाउँपालिका, सिदिङ्वा गाउँपालिका, फक्ताङलुङ गाउँपालिका, मिक्वाखोला गाउँपालिका, मेरिङ्देन गाउँपालिका, मैवाखोला गाउँपालिका, याङवरक गाउँपालिकासिरिजङ्गा गाउँपालिका
२५ तेह्रथुम आठराई गाउँपालिका, छथर गाउँपालिका, फेदाप गाउँपालिकामेन्छयायेम गाउँपालिका
२६ दाङ गढवा गाउँपालिका, दंगीशरण गाउँपालिका, बंगलाचुली गाउँपालिका, बबई गाउँपालिका, राजपुर गाउँपालिका, राप्ती गाउँपालिका, शान्तिनगर गाउँपालिका
२७ दार्चुला अपिहिमाल गाउँपालिका, दुहुँ गाउँपालिका, नौगाड गाउँपालिका, मार्मा गाउँपालिका, मालिकार्जुन गाउँपालिका, लेकम गाउँपालिका, व्याँस गाउँपालिका
२८ दैलेख भगवतीमाई गाउँपालिका, गुराँस गाउँपालिका, डुङ्गेश्वर गाउँपालिका, नौमुले गाउँपालिका, महाबु गाउँपालिका, भैरवी गाउँपालिका, ठाँटीकाँध गाउँपालिका
२९ दोलखा कालिञ्चोक गाउँपालिका, गौरीशंकर गाउँपालिका, तामाकोसी गाउँपालिका, मेलुङ गाउँपालिका, विगु गाउँपालिका, वैतेश्वर गाउँपालिका, शैलुङ गाउँपालिका
३० धनकुटा साँगुरीगढी गाउँपालिका, खाल्सा छिन्ताङ सहिदभूमि गाउँपालिका, छथर जोरपाटी गाउँपालिकाचौबिसे गाउँपालिका
३१ धनुषा औरही गाउँपालिका, जनकनन्दिनी गाउँपालिका,धनौजी गाउँपालिका, बटेश्वर गाउँपालिका,मुखियापट्टी मुसहरनिया गाउँपालिका, लक्ष्मीनिया गाउँपालिका
३२ धादिङ खनियाबास गाउँपालिका, गङ्गाजमुना गाउँपालिका, गजुरी गाउँपालिका, गल्छी गाउँपालिका, ज्वालामुखी गाउँपालिका, त्रिपुरासुन्दरी गाउँपालिका, थाक्रे गाउँपालिका, नेत्रावती डबजोङ गाउँपालिका, बेनीघाट रोराङ गाउँपालिका, रुवी भ्याली गाउँपालिका, सिद्धलेक गाउँपालिका ११
३३ नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व) बुलिङटार गाउँपालिका, बौदीकाली गाउँपालिका, विनयी त्रिवेणी गाउँपालिका, हुप्सेकोट गाउँपालिका
३४ नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) पाल्हीनन्दन गाउँपालिका, प्रतापपुर गाउँपालिका, सरावल गाउँपालिका, सुस्ता गाउँपालिका
३५ नुवाकोट ककनी गाउँपालिका, किस्पाङ गाउँपालिका, तादी गाउँपालिका, तारकेश्वर गाउँपालिका, दुप्चेश्वर गाउँपालिका, पञ्चकन्या गाउँपालिका, म्यागङ गाउँपालिका, लिखु गाउँपालिका, शिवपुरी गाउँपालिका, सूर्यगढी गाउँपालिका १०
३६ पर्वत जलजला गाउँपालिका, पैयूं गाउँपालिका, महाशिला गाउँपालिका, मोदी गाउँपालिका, विहादी गाउँपालिका
३७ पर्सा कालिकामाई गाउँपालिका, छिपहरमाई गाउँपालिका, जगरनाथपुर गाउँपालिका, जिराभवानी गाउँपालिका, ठोरी गाउँपालिका, धोबीनी गाउँपालिका, पकाहा मैनपुर गाउँपालिका, पटेर्वा सुगौली गाउँपालिका, बिन्दबासिनी गाउँपालिका, सखुवा प्रसौनी गाउँपालिका १०
३८ पाँचथर फालेलुङ गाउँपालिका, फाल्गुनन्द गाउँपालिका, हिलिहाङ गाउँपालिका, कुम्मायक गाउँपालिका, मिक्लाजुङ गाउँपालिका, तुम्बेवा गाउँपालिकायाङवरक गाउँपालिका
३९ पाल्पा निस्दी गाउँपालिका, पूर्वखोला गाउँपालिका, रम्भा गाउँपालिका, माथागढी गाउँपालिका, तिनाउ गाउँपालिका, बगनासकाली गाउँपालिका, रिब्दीकोट गाउँपालिका, रैनादेवी छहरा गाउँपालिका
४० प्युठान ऐरावती गाउँपालिका, गौमुखी गाउँपालिका, झिमरुक गाउँपालिका, नौवहिनी गाउँपालिका, मल्लरानी गाउँपालिका, माण्डवी गाउँपालिका, सरुमारानी गाउँपालिका
४१ बझाङ केदारस्युँ गाउँपालिका, खप्तडछान्ना गाउँपालिका, छबिसपाथिभेरा गाउँपालिका, तलकोट गाउँपालिका, थलारा गाउँपालिका, दुर्गाथली गाउँपालिका, बित्थडचिर गाउँपालिका, मष्टा गाउँपालिका, साइपाल गाउँपालिका, सूर्मा गाउँपालिका १०
४२ बर्दिया गेरुवा गाउँपालिका, बढैयाताल गाउँपालिका
४३ बाँके खजुरा गाउँपालिका, जानकी गाउँपालिका, डुडुवा गाउँपालिका, नरैनापुर गाउँपालिका, बैजनाथ गाउँपालिका, राप्ती सोनारी गाउँपालिका
४४ बागलुङ काठेखोला गाउँपालिका, तमानखोला गाउँपालिका, ताराखोला गाउँपालिका, निसीखोला गाउँपालिका, वडिगाड गाउँपालिका, वरेङ गाउँपालिका
४५ बाजुरा गौमुल गाउँपालिका, पाण्डव गुफा गाउँपालिका, स्वामीकार्तिक गाउँपालिका, छेडेदह गाउँपालिका, हिमाली गाउँपालिका
४६ बारा आदर्श कोटवाल गाउँपालिका, करैयामाई गाउँपालिका, देवताल गाउँपालिका, परवानीपुर गाउँपालिका, प्रसौनी गाउँपालिका, फेटा गाउँपालिका, बारागढी गाउँपालिका, विश्रामपुर गाउँपालिका, सुवर्ण गाउँपालिका
४७ बैतडी डिलासैनी गाउँपालिका, दोगडाकेदार गाउँपालिका, पञ्चेश्वर गाउँपालिका, शिवनाथ गाउँपालिका, सिगास गाउँपालिका, सुर्नया गाउँपालिका
४८ भक्तपुर गाउँपालिका छैन -
४९ भोजपुर ट्याम्केमैयुम गाउँपालिका, अरुण गाउँपालिका, पौवादुङमा गाउँपालिका, रामप्रसादराई गाउँपालिका, साल्पासिलिछो गाउँपालिका, आमचोक गाउँपालिकाहतुवागढी गाउँपालिका
५० मकवानपुर इन्द्रसरोवर गाउँपालिका, कैलाश गाउँपालिका, बकैया गाउँपालिका, बागमती गाउँपालिका, भीमफेदी गाउँपालिका, मकवानपुरगढी गाउँपालिका, मनहरी गाउँपालिका, राक्सिराङ्ग गाउँपालिका
५१ मनाङ चामे गाउँपालिका, नार्फु गाउँपालिका, नाशोङ गाउँपालिका, नेस्याङ गाउँपालिका
५२ महोत्तरी एकडारा गाउँपालिका, पिपरा गाउँपालिका, महोत्तरी गाउँपालिका, सम्सी गाउँपालिका, सोनमा गाउँपालिका
५३ मुगु खत्याड गाउँपालिका, मुगूम कार्मारोङ गाउँपालिका, सोरु गाउँपालिका
५४ मुस्ताङ घरपझोङ गाउँपालिका, थासाङ गाउँपालिका, दालोमे गाउँपालिका, लोमान्थाङ गाउँपालिका, बाह्रगाउँ मुक्तिक्षेत्र गाउँपालिका
५५ मोरङ मोधा बुढीगंगा गाउँपालिका, धनपालथान गाउँपालिका, ग्रामथान गाउँपालिका, जहदा गाउँपालिका, कानेपोखरी गाउँपालिका, कटहरी गाउँपालिका, केराबारी गाउँपालिकामिक्लाजुङ गाउँपालिका
५६ म्याग्दी अन्नपूर्ण गाउँपालिका, धवलागिरी गाउँपालिका, मङ्गला गाउँपालिका, मालिका गाउँपालिका, रघुगंगा गाउँपालिका
५७ रसुवा उत्तरगया गाउँपालिका, कालिका गाउँपालिका, गोसाइँकुण्ड गाउँपालिका, नौकुण्ड गाउँपालिका, आमाछोदिङ्मो गाउँपालिका
५८ रामेछाप उमाकुण्ड गाउँपालिका, खाँडादेवी गाउँपालिका, गोकुलगंगा गाउँपालिका, दोरम्बा गाउँपालिका, लिखु तामाकोशी गाउँपालिका, सुनापती गाउँपालिका
५९ पश्चिम रुकुम जिल्ला त्रिवेणी गाउँपालिका, बाँफिकोट गाउँपालिका, सानीभेरी गाउँपालिका
६० पूर्वी रुकुम जिल्ला पुथा उत्तरगङ्गा गाउँपालिका, भूमे गाउँपालिका, सिस्ने गाउँपालिका
६१ रुपन्देही ओमसतिया गाउँपालिका, कञ्चन गाउँपालिका, कोटहीमाई गाउँपालिका, गैडहवा गाउँपालिका, मर्चवारी गाउँपालिका, मायादेवी गाउँपालिका, रोहिणी गाउँपालिका, शुद्धोधन गाउँपालिका, सम्मरीमाई गाउँपालिका, सियारी गाउँपालिका १०
६२ रोल्पा गंगादेव गाउँपालिका, त्रिवेणी गाउँपालिका, थवाङ गाउँपालिका, परिवर्तन गाउँपालिका, माडी गाउँपालिका, रुन्टीगढी गाउँपालिका, लुङग्री गाउँपालिका, सुनछहरी गाउँपालिका, सुनिल स्मृति गाउँपालिका
६३ रौतहट दुर्गा भगवती गाउँपालिका, यमुनामाई गाउँपालिका
६४ लमजुङ क्व्होलासोथार गाउँपालिका, दूधपोखरी गाउँपालिका, दोर्दी गाउँपालिका, मर्स्याङ्दी गाउँपालिका
६५ ललितपुर कोन्ज्योसोम गाउँपालिका, महांकाल गाउँपालिका, बागमती गाउँपालिका
६६ सङ्खुवासभा चिचिला गाउँपालिका, भोटखोला गाउँपालिका, मकालु गाउँपालिका, सभापोखरी गाउँपालिका, सिलिचोङ गाउँपालिका
६७ सप्तरी अग्नीसाइर कृष्णासवरन गाउँपालिका, छिन्नमस्ता गाउँपालिका, तिरहुत गाउँपालिका, तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका, महादेवा गाउँपालिका, राजगढ गाउँपालिका, रुपनी गाउँपालिका, वलान-विहुल गाउँपालिका, विष्णुपुर गाउँपालिका
६८ सर्लाही कौडेना गाउँपालिका, चक्रघट्टा गाउँपालिका, चन्द्रनगर गाउँपालिका, धनकौल गाउँपालिका, पर्सा गाउँपालिका, बसबरिया गाउँपालिका, ब्रह्मपुरी गाउँपालिका, रामनगर गाउँपालिका, विष्णु गाउँपालिका
६९ सल्यान कपुरकोट गाउँपालिका, कालीमाटी गाउँपालिका, कुमाख गाउँपालिका, छत्रेश्वरी गाउँपालिका, त्रिवेणी गाउँपालिका, दार्मा गाउँपालिका, सिद्धकुमाख गाउँपालिका
७० सिन्धुपाल्चोक ईन्द्रावती गाउँपालिका, जुगल गाउँपालिका, त्रिपुरासुन्दरी गाउँपालिका, पाँचपोखरी थाङपाल गाउँपालिका, बलेफी गाउँपालिका, भोटेकोशी गाउँपालिका, लिसंखु पाखर गाउँपालिका, सुनकोशी गाउँपालिका, हेलम्बु गाउँपालिका
७१ सिन्धुली घ्याङलेख गाउँपालिका, गोलन्जोर गाउँपालिका, तीनपाटन गाउँपालिका, फिक्कल गाउँपालिका, मरिण गाउँपालिका, सुनकोशी गाउँपालिका, हरिहरपुरगढी गाउँपालिका
७२ सिराहा अर्नमा गाउँपालिका, नरहा गाउँपालिका, नवराजपुर गाउँपालिका, बरियारपट्टी गाउँपालिका, भगवानपुर गाउँपालिका, लक्ष्मीपुर पतारी गाउँपालिका, विष्णुपुर गाउँपालिका, सखुवानान्कारकट्टी गाउँपालिका
७३ सुनसरी कोशी गाउँपालिका, गढी गाउँपालिका, देवानगञ्ज गाउँपालिका, बर्जु गाउँपालिका, भोक्राहा नरसिंह गाउँपालिका, हरिनगर गाउँपालिका
७४ सुर्खेत चिङ्गाड गाउँपालिका, चौकुने गाउँपालिका, बराहताल गाउँपालिका, सिम्ता गाउँपालिका
७५ सोलुखुम्बु खुम्बु पासाङल्हामु गाउँपालिका, थुलुङ दूधकोशी गाउँपालिका, नेचासल्यान गाउँपालिका, माप्य दूधकोशी गाउँपालिका, माहाकुलुङ गाउँपालिका, लिखु पिके गाउँपालिका, सोताङ गाउँपालिका
७६ स्याङ्जा अर्जुनचौपारी गाउँपालिका, आँधीखोला गाउँपालिका, कालीगण्डकी गाउँपालिका, फेदीखोला गाउँपालिका, बिरुवा गाउँपालिका, हरिनास गाउँपालिका
७७ हुम्ला अदानचुली गाउँपालिका, खार्पुनाथ गाउँपालिका, चंखेली गाउँपालिका, ताँजाकोट गाउँपालिका, नाम्खा गाउँपालिका, सर्केगाड गाउँपालिका, सिमकोट गाउँपालिका
जम्मा ४६०

सन्दर्भ सामग्रीहरूसम्पादन

  1. "संविधानको ४ भाग र ५७ धारा पारित", सेतोपाटी, भाद्र २८, २०७२। 
  2. "सबै गाविस र जिविस खारेज", अन्नपूर्ण पोष्ट, २०७३ फागुन २७, अन्तिम पहुँच २०७३ फागुन २७ 
  3. "गाउँ र नगरपालिका कुन जिल्लामा कति ?", नयाँ पत्रिका दैनिक, पुष २३, २०७३, अन्तिम पहुँच १४ जेठ २०७४ 
  4. काफ्ले, प्रतिक्षा (३० फाल्गुन २०७३), "जिविस अब देखि जिल्ला समन्वय समिति", कान्तिपुर, अन्तिम पहुँच ३० फाल्गुन २०७३ 
  5. "स्थानीय निकाय भङ्ग, अधिकारसम्पन्न ७४४ स्थानीय तह क्रियाशील", सेतोपाटी, २८ फाल्गुण २०७३, अन्तिम पहुँच २८ फाल्गुण २०७३ 
  6. "गाउँपालिका र नगरपालिका कुन जिल्लामा कति? (सूची)", लोकान्तर, २३ पौष २०७३, अन्तिम पहुँच २३ पौष २०७३ 
  7. "नेपालका नगरपालिकाहरूको आधिकारिक वेबसाइट", सङ्घीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालय, नेपाल सरकार, अन्तिम पहुँच २०७४ जेठ १४ 
  8. "१९ जिल्लामा थप गाउँपालिका र नगरपालिका", बीबीसी, २०७४ जेठ ८, अन्तिम पहुँच २०७४ जेठ ८ 
  9. "गाउँपालिका र नगरपालिकाहरूको नाम, सङ्ख्या, सीमाना, केन्द्र र वडाको सीमाना सहितको विवरण", सङ्घीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालय, नेपाल सरकार, अन्तिम पहुँच २०७३ फाल्गुण २७ 
  10. "अब ७५३ स्थानीय तह", कान्तिपुर दैनिक, जेष्ठ १२, २०७४, अन्तिम पहुँच जेष्ठ १२, २०७४ 
  11. "यी हुन् थपिएका गाउँपालिका र नगरपालिका (सूचीसहित)", OnlineKhabar, २०७४ जेठ ११, अन्तिम पहुँच २०७४ जेठ १० 
  12. "जिल्ला समन्वय समितिहरूको आधिकारिक वेबसाइट", सङ्घीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालय, नेपाल सरकार, अन्तिम पहुँच २०७४ जेठ १४ 

यो पनि हेर्नुहोस्सम्पादन