नेपालका जिल्लाहरू


नेपाललाई १४ अञ्चल र ७७ जिल्लामा विभाजन गरिएको छ । अञ्चल अनुसारका जिल्लाहरू तल उल्लेखित छन् र जिल्ला सदरमुकामहरूको नाम कोष्टकमा दिईएका छन् ।

नेपाल सरकार मन्त्रिपरिषद्को २०७२ भदौ ५ गतेको बैठकले नवलपरासी र रुकुमलाई दुई/दुई जिल्ला बनाउने निर्णय गरेको थियो । सरकारको निर्णयानुसार आयोगले प्रदेश नं ४ मा पर्ने नवलपरासी ९बर्दघाट सुस्ता पूर्व० र प्रदेश नं ५ मा पर्ने नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) गरी दुई तथा प्रदेश नं ५ मा पर्ने रुकुम (पूर्वी भाग) र प्रदेश नं ६ मा रहने रुकुम (पश्चिम भाग) गरी कायम भएका दुई जिल्लासहित चार जिल्लामा जिल्ला समन्वय समितिको निर्वाचन गराउने निर्णय गरेको हो ।


इतिहास सम्पादन

नेपालको राजनीतिक विभाजनलाई विभिन्न समयमा विभिन्न आधारहरू लिएर गर्ने गरेको पाइन्छ । यसको इतिहास लाई हेर्दा, भिमसेन थापाको पालामा नेपाललाई ३९ जिल्लामा विभाजन गरिएका थियो । वीर शमशेरको पालामा पहाडतर्फ २३ जिल्ला र तराई तर्फ १२ हासिल गरी जम्मा ३५ जिल्लामा विभाजन गरिएको थियो। २०१८ साल वैशाख १ गते तत्कालीन राजा महेन्द्रले १४ अञ्चल ७५ जिल्लामा विभाजन गरेका । २०२९ सालमा तत्कालिन राजा विरेन्द्र वाट नेपाललाई ४ विकास क्षेत्रमा र २०३७ सालमा ५ विकास क्षेत्रमा विभाजन गरिएको थियो । २०१६ को आम निर्वाचनमा १०९ क्षेत्रमा विभाजन गरिएको थियो ।२०४७ सालमा २०५ निर्वाचन क्षेत्रमा विभाजन गरिएको थियो । २०६४ सालमा २४० निर्वाचन क्षेत्रमा विभाजन गरिएको थियो । नेपालको संविधान २०७२ अनुसार नेपाललाई ७ प्रदेशमा विभाजन गरिएको छ । नेपालको राजनीतिक विभाजनको आधार; महत्व र विशेषता बल्गमा

पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रसम्पादन

मेची अञ्चलसम्पादन

 
मेचीका जिल्लाहरू


झापा (चन्द्रगढी)
इलाम (इलाम)
पाँचथर (फिदिम)
ताप्लेजुङ (ताप्लेजुङ)

कोशी अञ्चलसम्पादन

 
कोशीका जिल्लाहरू
बाहिरी तराइ
मोरङ (विराटनगर)
सुनसरी (इनरूवा)
पहाड
भोजपुर (भोजपुर)
धनकुटा (धनकुटा)
तेह्रथुम (म्याङ्लुङ)
हिमाल
संखुवासभा (खाँदबारी)

सगरमाथा अञ्चलसम्पादन

 
सगरमाथाका जिल्लाहरू
बाहिरी तराइ
सप्तरी (राजविराज)
सिराहा (सिराहा)
भित्री मधेश
उदयपुर (त्रियुगा नगरपालिका)
पहाड
खोटाङ (दिक्तेल)
ओखलढुङ्गा (ओखलढुङ्गा)
हिमाल
सोलुखुम्बु (सल्लेरी)

मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्रसम्पादन

जनकपुर अञ्चलसम्पादन

 
जनकपुरका जिल्लाहरू
बाहिरी तराइ
धनुषा (जनकपुर)
महोत्तरी (जलेश्वर)
सर्लाही (मलङ्गवा)
भित्री मधेश
सिन्धुली (सिन्धुलीगढी)
पहाड
रामेछाप (मन्थली)
हिमाल
दोलखा (चरीकोट)

बागमती अञ्चलसम्पादन

 
बागमतीका जिल्लाहरू
पहाड
भक्तपुर (भक्तपुर)
धादिङ (धादिङवेसी)
काठमाडौं (काठमाडौं)
काभ्रेपलाञ्चोक (धुलिखेल)
ललितपुर (ललितपुर)
नुवाकोट (विदुर)
हिमाल
रसुवा (धुन्चे)
सिन्धुपलाञ्चोक (चौतारा)

नारायणी अञ्चलसम्पादन

 
नारायणीका जिल्लाहरू
बाहिरी तराइ
बारा (कलैया)
पर्सा (वीरगञ्ज)
रौतहट (गौर)
भित्री मधेश
चितवन (भरतपुर)
मकवानपुर (हेटौडा)

पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रसम्पादन

गण्डकी अञ्चलसम्पादन

 
गण्डकीका जिल्लाहरू
पहाड
गोर्खा (गोर्खा)
कास्की (पोखरा)
लमजुङ् (वेशीशहर)
स्याङ्जा (स्याङ्जा)
तनहुँ (दमौली)
हिमाल
मनाङ (चामे)

लुम्बिनी अञ्चलसम्पादन

 
लुम्बिनीका जिल्लाहरू
बाहिरी तराइ
कपिलवस्तु (तौलिहवा)
नवलपरासी (परासी)
रूपन्देही (भैरहवा)
पहाड
अर्घाखाँची (सन्धीखर्क)
गुल्मी (तम्घास)
पाल्पा (तानसेन)

धवलागिरी अञ्चलसम्पादन

 
धवलागिरीका जिल्लाहरू
पहाड
बाग्लुङ (बाग्लुङ)
म्याग्दी (वेनी)
पर्वत (कुस्मा)
हिमाल
मुस्ताङ (जोमसोम)

मध्य-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रसम्पादन

राप्ती अञ्चलसम्पादन

 
राप्तीका जिल्लाहरू
भित्री मधेश
दाङ (त्रिभुवननगर)
पहाड
प्युठान (प्युठान खलङ्गा)
रोल्पा (लिवाङ)
रुकुम (मुसिकोट)
सल्यान (सल्यान खलङ्गा)

भेरी अञ्चलसम्पादन

 
भेरीका जिल्लाहरू
बाहिरी तराइ
बाँके (नेपालगञ्ज)
बर्दिया (गुलेरिया)
भित्री मधेश
सुर्खेत (बिरेन्द्रनगर)
पहाड
दैलेख (दुल्लु)
जाजरकोट (जाजरकोट खलङ्गा)

कर्णाली अञ्चलसम्पादन

 
कर्णालीका जिल्लाहरू
हिमाल
डोल्पा (दुनै)
हुम्ला (सिमिकोट)
जुम्ला (जुम्ला खलङ्गा)
कालीकोट (मनमा)
मुगु (गमगढी)

सुदूर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रसम्पादन

सेती अञ्चलसम्पादन

 
सेतीका जिल्लाहरू
बाहिरी तराइ
कैलाली (धनगढी)
पहाड
अछाम (मंगलसेन)
डोटी (दिपायल)
हिमाल
बझाङ (चैनपुर)
बाजुरा (मार्तडी)

महाकाली अञ्चलसम्पादन

 
महाकालीका जिल्लाहरू
बाहिरी तराइ
कञ्चनपुर (महेन्द्रनगर)
भित्री मधेश तथा पहाड
डडेल्धुरा (डडेल्धुरा)
पहाड
वैतडी (वैतडी)
हिमाल
दार्चुला (दार्चुला)

भौगोलिक धरातलसम्पादन

हिमाली, पहाडी र तराई जिल्लाको आधारमा ७५ जिल्लालाई याद गर्ने संक्षिप्त तरिका ।

  • ताप्ले संखुवा सोलु दोलखा
  • सिन्धु रसुवा मनाङ मुस्ताङ
  • डोल्पा मूगु हुम्ला जुम्ला
  • काली बाजुरा बझाङ्ग दार्चुला
  • अछाम डोटी डडेल बैतडी
  • रोल्पा रूकुम सल्यान प्यूठान
  • सुर्खेत दैलेख जाजरकोट
  • गोरखा तनहू स्याङ्जा पर्वत
  • गुल्मी अर्घाखाँची पाल्पा
  • कास्की लम्जुङ म्याग्दी बागलुङ
  • नुवा धादिङ मकवान
  • काभ्रे रामे सिन्धुली
  • काठ ललित भक्तपू
  • ईलाम पाँच तेह्र धनकु
  • भोज खोट उदय ओखल
  • झापा मोरङ सुन्सरी सप्तरी
  • सिरहा धनुषा महोत्तरी सर्लाही
  • रौतहट बारा पर्सा चितवन
  • नवलपरा रूपन्देही कपिलवस्तु दाङ
  • बाँके बर्दिया कैलाली कञ्चन

बाह्य श्रोतसम्पादन

यो पनि हेर्नुहोससम्पादन