बङ्गाल पाकिस्तान विभाजन भन्दा पहिला भारतीय उपमहाद्वीपमा भारतको एक संयुक्त प्रान्त थियो। पश्चिम बङ्गाल, बङ्गलादेश र केही छिमेकी प्रान्त जस्तै बिहार, उडिसा आदिका केही भू-भाग बङ्गाल क्षेत्रमा पर्ने गर्दथ्यो। पाकिस्तान विभाजन पछि बङ्गाल क्षेत्रको पूर्वी भाग (पूर्व बङ्गाल) पूर्व पाकिस्तान बनेको थियो। पछि पूर्व पाकिस्तान पाकिस्तानबाट विभाजित भएर बङ्गलादेश नामबाट एउटा देश बनेपछि ढाकालाई देशको राजधानी बनाइएको थियो। पूर्व बङ्गाल बङ्गलादेशमा परिणत भएपनि पश्चिम बङ्गाल अहिले पनि भारतको एक प्रान्तको रूपमा छ जसको प्रान्तीय राजधानी कलकत्ता हो।

बङ्गाल
बाङ्ला
एसिया महादेशको एक भाग
बङ्गालको नक्शा; बङ्गलादेश र भारतका (पश्चिम बङ्गाल, त्रिपुरा र बराक उपत्यका)
बङ्गालको नक्शा; बङ्गलादेशभारतका (पश्चिम बङ्गाल, त्रिपुरा र बराक उपत्यका)
महादेशएसिया
देशबङ्गलादेश
ठुला सहर
क्षेत्रफल
 • जम्मा२,५४,११० किमी (९८,११० वर्ग माइल)
जनसङ्ख्या
 (सन् २०११)
 • जम्मा२५ करोड
राष्ट्रिय भाषाबङ्गलादेशबङ्गाली[१]पश्चिम बङ्गालबङ्गाली, अङ्ग्रेजी[२]

ठूला सहरहरूसम्पादन

महानगरसम्पादन

जनसङ्ख्याका आधारमा बङ्गालमा ठूला सहरहरू

 
जातीय संसद भवन, बङ्गलादेश
 
भिक्टोरिया स्मारक, कलकत्ता
ठूला सहरहरू
क्रम सहर देश जनसङ्ख्या (सन् २०११) तस्वीर
ढाका   बङ्गलादेश १४,५४३,१२४[३]
कलकत्ता   भारत १४,०३५,९५९[४]
 
भिक्टोरिया स्मारक, कलकत्ता
चट्टोग्राम   बङ्गलादेश ४,००९,४२३[५]
 
विश्व व्यापार केन्द्र, चट्टोग्राम
गाजीपुर   बङ्गलादेश १,८२०,३७४[६]
 
इस्लामिक प्रविधि विश्वविद्यालय
, गाजीपुर
नारायणगञ्ज   बङ्गलादेश १,६३६,४४१[६]
 
काँचपुर औधोगिक क्षेत्र, नारायणगञ्ज
आसानसोल   भारत ११,५६,३८७[७]
 
आधुनिक स्टिल मिल, आसानसोल
हाओडा   भारत १,०७२,१६१[६]
खुल्ना   बङ्गलादेश १,०४६,३४१[६]
 
गल्लामारी स्मृतिसोउधो, खुल्ना
राजशाही   बङ्गलादेश ७६३,९५२[६]
 
राजशाही आकाशचित्र
१० रङ्पुर   बङ्गलादेश ६५०,०००
 
बेगम रोकेया विश्वविद्यालय
११ दुर्गापुर   भारत ५६६,५१७[८]
 
दुर्गापुर एक्सप्रेस मार्ग
१२ सिलेट   बङ्गलादेश ५३६,४१२[६]
 
रोज भ्यु होटेफ, सिलेट
१३ सिलिगुडी   भारत ५१३,२६४[९][१०]
 
सिलिगुडी सहर केन्द्र
१४ बगुडा   बङ्गलादेश ४१२,५३७[६]
 
बगुडा सहरको सडक
१५ कुमिल्ला   बङ्गलादेश ४०७,९०१[६]
 
चकबजार सडक, कुमिल्ला
१६ आगरतला   भारत ४००,००४[११]
 
उज्जयन्त राजबाडी, आगरतला

सन्दर्भ सामग्रीहरूसम्पादन

  1. "The Constitution of the People's Republic of Bangladesh"bdlaws.minlaw.gov.bd। Ministry of Law, The People's Republic of Bangladesh। सङ्ग्रह मिति १ फेब्रुअरी २०१७  अज्ञात पारामिटर |1=उपेक्षा गरिएको छ (मद्दत)
  2. "Report of the Commissioner for linguistic minorities: 47th report (July 2008 to June 2010)" (PDF)। Commissioner for Linguistic Minorities, Ministry of Minority Affairs, Government of India। पृष्ठ 122–126। सङ्ग्रह मिति २० जुन २०१८ 
  3. "Dhaka (Bangladesh): City Districts and Subdistricts – Population Statistics in Maps and Charts" 
  4. "Kolkata Metropolitan" 
  5. "Chittagong (Bangladesh): City Districts and Subdistricts – Population Statistics in Maps and Charts" 
  6. ६.० ६.१ ६.२ ६.३ ६.४ ६.५ ६.६ ६.७ "Bangladesh: Divisions and Urban Areas" 
  7. "West Bengal: Asansol"Census of India 
  8. "West Bengal: Durgapur"Census of India 
  9. "West Bengal: Siliguri (Part – Darjiling)"Census of India 
  10. "West Bengal: Siliguri (Part – Jalpaiguri)"Census of India 
  11. "Tripura: Agartala"Census of India 

बाह्य कडीहरूसम्पादन