मुख्य सूची खोल्नुहोस्

एसिया

पृथ्वीको पूर्वी गोलार्द्धमा रहेको महाद्वीप
एसिया
Asia (orthographic projection).svg
विश्व नक्सामा एसियाको स्थिति
कुल क्षेत्रफल
किमी ४४,५७९,०००
स्क्वायर मिटर१७,२१२,०००
जनसङ्ख्या३,८७९,०००,०००(पहिलो)
जनसङ्ख्या घनत्व८९/किमी (२२६/sq mi)
वासिन्दाएसियाली
राष्ट्र४७राष्ट्रको सूची
भाषाभाषाको सूची
समय क्षेत्रUTC+2 देखि UTC +12
इंटरनेट TLD.asia
ठूला शहरहरूबेइजिंग दिल्ली टोक्यो काठमाडौं मुम्बई आदी


संसारकै सबभन्दा ठुलो महादेशको रुपमा प्रसिद्ध एसिया महादेश पृथ्वीको उत्तरी तथा पूर्वी गोलार्धमा अवस्थित छ। यो पश्चिममा युरोपसँग जोडिएको छ। एसिया र युरोपलाई संयुक्त रूपमा युरेशिया भनिन्छ।

एसियालाई भूमध्य सागर, कालो सागर, आर्कटिक महासागर, प्रशान्त महासागरहिन्द महासागरले घेरेका छन् र युरोपसँग ककेसस पर्वतउराल पर्वतले छुट्याएका छन्।

विषयसूची

मुख्य लेखसम्पादन

एसिया आकार र जनसङ्ख्या दुबै दृष्टि बाट विश्वको सबै भन्दा ठूलो महाद्वीप हो, जुन उत्तर गोलार्द्धमा अबस्थित छ। पश्चिममा यसको सीमाना यूरोप संग जोडिएको छ। एसिया र यूरोपलाई सम्मिलित रूपमा यूरेशिया पनि भनिन्छ।

एसियाई महाद्वीप भूमध्य सागर, अंध सागर, आर्कटिक महासागर, प्रशांत महासागर, र हिन्द महासागरले घेरियेको छ। काकेशस पर्वतयूराल पर्वत प्राकृतिक रूपबाट एसियालाई यूरोपबाट अलग गर्छ।

केही सबै भन्दा प्राचीन मानव सभ्यताहरूको जन्म यही महाद्वीपमा भयेको थियो जस्तै सुमेर, सिंधु घाटी सभ्यता, चीनको सभ्यता इत्यादि। चीनभारत विश्वकै दुई सर्वाधिक जनसङ्ख्या भएका देश हुन।

एउटा लामो पश्चिममा स्थित भूसीमा यूरोपलाई एसिया बाट पृथक गर्दछ। तह सीमा उत्तर-दक्षिण दिशामा तल तिर रूसमा यूराल पर्वत सम्म जान्छ, यूराल नदीको किनारा-किनारा कैस्पियन सागर सम्म, र फेरी काकेशस पर्वत सम्म हुदै अंध सागर सम्म। रूसको लगभग तीन चौथाई भू भाग एसियामा छ, र शेष यूरोपमा। चार अन्य एसियाई देशहरूको केही भूभाग पनि यूरोपको सीमामा आउछन।

एसिया विश्वकै सबै भन्दा ठूलो महाद्वीप हो। विश्वको कुल भूभागको लगभग ३/१०औँ भाग अथवा ३०% एसियामा छ, र यस महाद्वीपको जनसङ्ख्या अन्य सबै महाद्वीपहरूको संयुक्त जनसङ्ख्या भन्दा धेरै छ, लगभग ३/५औँ भाग अथवा ६०%। उत्तरमा बरफले भरिएको आर्कटिक देखि दक्षिणमा ऊष्ण भूमध्य रेखा सम्म यो महाद्वीप लगभग १०,००० किमी क्षेत्रमा फैलिएको छ र केही विशाल खाली मरुभूमि, विश्वको सबै भन्दा अग्ला पर्वतहरू र केही सबै भन्दा लामो नदिहरूलाई पनि समेटेको छ।

प्राचीन पुस्तकहरूमा वर्तमान एसियाको नामसम्पादन

एसियालि राष्ट्रहरुसम्पादन

यो पनि हेर्नुहोस्सम्पादन