सिंहदरबार नेपालका प्रधानमन्त्रीको कार्यालय तथा अन्य सरकारी कार्यालयहरू भएको परिसर हो। यो काठमाडौंको मध्य भागमा अवस्थित छ। यहाँ नेपालका सबैभन्दा महत्वपूर्ण सरकारी कार्यालयहरू रहेका छन्।

सिंहदरबार
सिंहदरबारको मुख्य प्रवेशमार्ग
सामान्य विवरण
वास्तुकलाको ढाँचायुरोपेली शैली
सहरकाठमाण्डौ
राष्ट्रनेपाल
ग्राहकनेपाल सरकार
प्राविधिक विवरण
बनावटईँट र गिलेवा
योजना तथा निर्माण
वास्तुकारकुमार नरसिंह राणा, किशोर नरसिंह राणा

इतिहाससम्पादन

 
सिंहदरवार प्रमुख भवन

सिंहदरबार राणा प्रधानमन्त्री चन्द्र शमशेरले आफ्नो निजी निवासको रूपमा इ.सं. १९०३ मा बनाउन लगाएका थिए। यसको निर्माण कार्य सुरू भएको एक वर्ष भित्र नै पूरा भएको थियो। निर्माण पूरा हुँदा यसमा १,७०० वटा कोठाहरू थिए जुन त्यस बेलाको एसिया भरिको सबैभन्दा ठूलो दरवार थियो। यसको निर्माणमा त्यस बेलाको पच्चीस लाख रूपैयाँ खर्च भएको थियो।

२००७ सालमा राणा शासनको अन्त्य भए पछि सिंहदरवारमा नेपाल सरकारको कार्यालय राखियो। त्यतिबेला यो दरवारमा प्रधानमन्त्रीको कार्यालय देखि लिएर सम्पूर्ण मन्त्रालयहरू अवस्थित थिए।

२०३० सालमा यहाँ ठूलो आगलागी भएको थियो। त्यसबाट यसको पछाडि पट्टिको धेरैजसो भाग नष्ट भएको थियो। त्यस आगलागी पछि थुप्रै सरकारी कार्यालयहरू अन्त सारियो। हाल सिंहदरबार परिसरमा थुप्रै नयाँ भवनहरू बनेका छन्।

वास्तुकला तथा श्रृङ्गारसम्पादन

यो भवन युरोपेली शैलीमा बनेको छ। चन्द्र शमशेर शिकार तथा कलाका सौखिन भएकाले त्यस बेला उनले यसका भित्ताहरू शिकार गरिएका जनावरहरू तथा युरोपेली शैलीका चित्रकलाहरूले सजाएका थिए। बत्ती तथा अन्य श्रृंगारका वस्तुहरू युरोपबाट मगाईएको थियो।

सरकारी कार्यालयहरूसम्पादन

सिंहदरबारमा रहेका महत्वपूर्ण कार्यालयहरू यस प्रकार छन्।

मन्त्रालयहरूसम्पादन

विभागहरूसम्पादन

अन्य सरकारी कार्यालयहरूसम्पादन

सुरक्षा व्यवस्थासम्पादन

 
सिँहदरवारको मुख्य प्रवेशद्वार

यो नेपालको सबैभन्दा महत्वपूर्ण सरकारी कार्यालय भएकाले यसको सुक्षामा नेपाली सेनाको एक गण खटाईएको छ।

सम्बन्धित लेखहरूसम्पादन

बाह्य कडीहरूसम्पादन

नेपाली टाइम्समा सिंहदरबारको एक चित्रकारको जीवन कथा