एडल्फ हिटलर

जर्मनी को फुहरर र रेइक चान्सलर, नाजी पार्टीको नेता

अडोल्फ हिटलर (जर्मनेली: [ˈadɔlf ˈhɪtlɐ]; २० अप्रिल १८८९ - ३० अप्रिल १९४५) अष्ट्रियामा जन्मिएका जर्मन राजनीतिज्ञ तथा राष्ट्रिय समाजवादी जर्मन मजदुर पार्टी (नाजी) का नेता थिए । विश्वका क्रूर शासकहरूमा गनिन्छन्। उनी सन् १९३३ देखि सन् १९४५ सम्म जर्मनीका चान्स्लर तथा १९३४ देखि १९४५ सम्म नाजी जर्मनीका शासक थिए । उनी नाजीबाद तथा दोश्रो विश्वयुद्ध शुरू हुनुका केन्द्रीय पात्र थिए ।

एडोल्फ हिटलर
Bundesarchiv Bild 183-S33882, Adolf Hitler retouched.jpg
Hitler in 1937
Führer of Germany
कार्यकाल
2 August 1934 – 30 April 1945
पूर्वाधिकारीहिडेनवर्ग
(as President)
उतराधिकारीKarl Dönitz
(as President)
जर्मनीका चान्सलर
कार्यकाल
30 January 1933 – 30 April 1945
राष्ट्रपतिPaul von Hindenburg
सहायक
पूर्वाधिकारीKurt von Schleicher
उतराधिकारीJoseph Goebbels
Reichsstatthalter of Prussia
कार्यकाल
30 January 1933 – 30 January 1935
प्रधानमन्त्री
पूर्वाधिकारीOffice created
उतराधिकारीOffice abolished
व्यक्तिगत विवरण
जन्म(१८८९-०४-२०)२० अप्रिल १८८९
Braunau am Inn, Austria–Hungary
मृत्यु३० अप्रिल १९४५(१९४५-०४-३०) (५६ वर्ष)
बर्लिन, Germany
मृत्युको कारणआत्महत्या
राष्ट्रियता
  • Austrian citizen until 7 April 1925[१]
  • German citizen after 25 February 1932
राजनीतिक पार्टीNational Socialist German Workers' Party (1921–1945)
अन्य राजनीतिक
संलग्नता
German Workers' Party (1920–1921)
जीवन साथी(हरू)इभा ब्राउन
(29–30 April 1945)
पेशाPराजनीतिज्ञ, सेना , कलाकार, लेखक
पदक
सहीछाप
सैनिक सेवा
निष्ठा German Empire
सेवा/शाखा Reichsheer
सेवा अवधी1914–1918
श्रेणीGefreiter
Unit16th Bavarian Reserve Regiment
लडाईं/युद्धप्रथम विश्वयुद्ध

उनी पहिलो विश्वयुद्धका अनुभवी थिए । उनले सन् १९१९मा राष्ट्रिय समाजवादी जर्मन मजदुर पार्टी (नाजी पार्टी)को सदस्यता लिए तथा सन् १९२१ मा सोही पार्टीको नेता बने । सन् १९२३ मा उनले एक "कु" को असफल प्रयास समेत गरेका थिए । सोहि असफल 'कु' को कारणले उनी जेलमा परे जहाँ उनले आफ्नो संस्मरण मेरो संघर्ष लेखे । सन् १९२४ मा जेलमुक्त भएपछि उनी भर्साइल्सको सन्धिको कडा आलोचना गरी तथा बृहत जर्मन (विशेष गरी भाषिक कारणले), यहूदी बिरोधी र कम्युनिष्ठ बिरोधी गतिविधिलाई आफ्नो विशिष्ट व्यक्तिक्त्व कलाद्वारा समर्थन गरी लोकप्रियता हासिल गरे । सन् १९३३ मा जर्मनीको चान्सलरमा नियुक्त भएपछि गणतान्त्रिक जर्मनीलाई नाजी विचारधारामा आधारित एकदलीय, अधिनायकवादी, निरंकुश शासनमा रूपान्तरण गरे । उनको उद्देश्य युरोपमा एकतन्त्रिय नाजी व्यवस्थाको स्थापना गर्नु थियो ।

शासनकाल

बाल्यकाल

संघर्ष

राजनितीक जिवन

सन्दर्भ सूची