पृथ्वी वीर विक्रम शाह

पृथ्वी वीर विक्रम शाह नेपालका आठौँ शाह वंशीय राजा हुन्। यिनको वि.सं. १९३२ मा युवराज श्री ५ त्रैलोक्य विक्रम शाहका जेठा सुपुत्रको रूपमा जन्म भएको थियो। यिनी ६ वर्षको उमेरमा यिनका हजुरबुवा श्री ५ सुरेन्द्रको मृत्युपछि वि.सं. १९३८ को श्रावण महिनामा राजा भएका थिए। यिनको मृत्यु वि.सं. १९६८ मा २९ वर्षको शासनकालपछि भएको थियो।

पृथ्वी वीर विक्रम शाह
नेपालका राजा
Prithvi Bir Bikram Shah.jpg
राजा पृथ्वी वीर विक्रमको तस्बिर
शासनकालवि.सं. १९३८ जेठ ०६ – वि.सं. १९६८ मङ्सिर १६
राज्याभिषेकवि.सं. १९३८ मङ्सिर १८[१]
पुर्वाधिकारीसुरेन्द्र विक्रम शाह
उत्तराधिकारीत्रिभुवन वीर विक्रम शाह
जीवनसाथीरमण राज्य लक्ष्मी देवी शाह
दिव्यश्वरी लक्ष्मी देवी शाह
किर्ती राज्य लक्ष्मी देवी शाह
दुर्गा राज्य लक्ष्मी देवी शाह
वंशशाह वंश
पितात्रैलोक्य विक्रम शाह
माताललिता राज्य लक्ष्मी देवी शाह
जन्मवि.सं.१९३२ भदौ ०४
वसन्तपुर, नेपाल
मृत्युवि.सं. १९६८ मङ्सिर २६ (३६ बर्ष)
काठमाडौं, नेपाल
धर्महिन्दु

यिनको पालामा भएका प्रमुख केही घटनाहरू तथा निर्माण कार्यहरूः

३८ सालको पर्वसम्पादन

३८ सालको पर्वमा यी बालक राजा पृथ्वी वीर विक्रमको हत्या गरी यिनका काका माहिला साहेवज्यू नरेन्द्र विक्रम शाह राजा, मामा जगतजंग राणा श्री ३ महाराज र पदमजंग राणा प्रधान सेनापति हुने योजना थियो।

४२ सालको पर्वसम्पादन

प्रधानमन्त्री रणोद्दीप सिंहको समयमा वि.सं. १९४२ मा भारतको इस्ट इन्डिया कम्पनी सरकारले रावलपिन्डीमा आयोजना हुने परेडमा सभागी हुन नेपाललाई समेत निम्तो दियो ।

त्यसको जिम्मेवारी वीर शमशेरलाई दिइएको थियो । वीर शमशेरले आफूसँग रहेका सैनिकहरुको साथमा फाइदा उठाई काका रणोद्दीप सिंहको हत्या गरे। जंगबहादुरको छोरा जगतजङ्ग राणा र नाति युद्धप्रताप जंग (नाति जर्नेल)को समेत हत्या गरियो। जंगबहादुरको छोराभाइहरु आफ्नो प्राण बचाउन कतिपय बाहिर भागे र उनीहरुको प्रधानमन्त्री हुने रोलक्रम समाप्त भयो । यो सबै घटना वि.सं. १९४२ सालमा घटेको हुनाले यसलाई ४२ सालको पर्व भनिन्छ।[२]

प्रधानमन्त्रीहरूसम्पादन

यिनको शासनकालमा प्रधानमन्त्री बनेकाहरूको सुची यसप्रकार छ।

सम्मानसम्पादन

 
सिंह दरबार अगाडि भद्रकालीमा रहेको महाराज पृथ्वी वीर विक्रमको शालिक
 
सिंह दरबारअगाडि भद्रकालीमा रहेको महाराजा पृथ्वी वीर विक्रमको शालिकको शिलालेख



सन्दर्भ सामग्रीहरूसम्पादन

  1. Royal Ark
  2. सामान्य ज्ञान : भिम राना जिज्ञासु

बाह्य लिङ्कहरूसम्पादन