शेनझेन  ([ʂə́nt͡ʂə̂n] ( ); चिनियाँ: 深圳[१])चीनको गुआङ्गडोङ्ग प्रान्तको मुख्य शहरहरू मध्ये एक हो । शेनझेन शहर चीनको विशेष प्रसाशनिक क्षेत्र हङ्गकङ्गको उत्तरमा अवस्थित रहेको छ । यस शहरलाई उप प्रान्तिय प्रसाशनिक सरहको अधिकार हासिल छ जुन प्रान्त भन्दा थोरै कम हुन्छ । [२]

शेनझेन
深圳市
Shenzhen city montage.png


शेनझेन शहर
देश चीन
प्रान्त गुआङ्गडोङ्ग
शहर मार्च १९७९
SEZ गठन गरिएको १ मे १९८०
क्षेत्रफल
 - नगर २,०५० किमी (७९१.५ वर्ग मी)
 - सहरी १,९९१.६४ किमी (७६९ वर्ग मी)
अवनति ०–९४३.७ मि (०–३,१४५.७ फिट)
जनसङ्ख्या (२०१४)
 - नगर १०,७७८,९००
 जनघनत्व ५,२५८/किमी (१३,६१८.२/वर्ग मी)
 - शहरी क्षेत्र १०,६३०,०००
 शहरी घनत्व ५,३३७.३/किमी (१३,८२३.६/वर्ग मी)
टेलिफोन कोड ७५५
वेबसाइट sz.gov.cn

पहिला शेनझेन कोउलुन देखि क्यानटन रेलमार्गको बिचको ३०,००० जनसङ्ख्या भएको सानो बजारी इलाका थियो भने यस क्षेत्रलाई सहरको दर्जामा सन् १९७९ मा स्तरोन्नति गरिएको थियो र सन् १९८० मा यस सहरलाई चीनको पहिलो विशेष आर्थिक क्षेत्रको रूपमा तोकिएको थियो ।[३] २०१५ को सरकारी प्रतिवेदन अनुसार शेनझेन सहरमा कुल १,०८,७८,९०० जनसङ्ख्या सहितको सहरीकरण भएको जनाईएको थियो ।[४] सन् १९९० तथा २००० को दशकमा सबै भन्दा छिटो विकास भएको शहरहरू मध्ये शेनझेन पनि एक हो । शेनझेनको जनसङ्ख्या विकासको गति उत्पादन क्षेत्रको उछालमा कमि आई अन्य क्षेत्रमा सरे पछि सन् २०१३ देखि १ प्रतिशत भन्दा कम भएको थियो । [५]

इतिहाससम्पादन

शेनझेन क्षेत्रमा मानिसको बसोवास पुरातन समय देखी नै रहेको देखिन्छ । हालसम्म भेटिएको सबैभन्दा पूरानो पुरातात्त्विक अवशेषहरू करिब ५००० वि.सि को रहेको अनुमान लगाईएको छ । 

शेनझेन चीनको मे १९८० को पाँच विशेष आर्थिक क्षेत्र मध्ये पहिलो क्षेत्र हो । प्रारम्भमा विशेष आर्थिक क्षेत्रको क्षेत्रफल मात्र ३२७.५ वर्ग कि.मि दक्षिण शेन्झेनमा रहेको थियो । जसले चार जिल्लालाई छुन्थ्यो ।

भूगोलसम्पादन

शेनझेन पर्ल नदीको छेउमा अवस्थित रहेको छ भने यससँग सिमा जोडिएको शहरहरू दक्षिणमा हङ्गकङ्ग, उत्तर र उत्तरपूर्वमा हुइझाउ, उत्तर र उत्तरपश्चिममा डोङ्गगुआन हुन् ।

अर्थतन्त्रसम्पादन

सन् २०१५ मा शेनझेनको कुल ग्राहस्थ उत्पादन जम्मा २७० बिलियन अमेरिकी डलर थियो । यस शहरको आर्थिक उत्पादन पोर्टुगाल, आयरल्याण्ड तथा भियतनाम भन्दा बढी छ । सन् २०१४ मा यहाँको प्रति व्यक्ति आय १६४,६६४ (युएसडि २५,०३८) रहेको थियो, जुन विकसित देशहरूको बराबर हुन आउँछ ।


प्रसाशनिक विभाजनसम्पादन

शेनझेनको मातहतमा आठ प्रसाशनिक जिल्लाहरू तथा दुई नयाँ जिल्लाहरू पर्दछन् ।

शेनझेनको प्रशासनिक विभाजन

शहरीकरणसम्पादन

शेनझेनको सबैभन्दा अग्लो भबन १०० तल्लाको किंगके हो, जुन ४४१.८ मिटर अग्लो छ । शेनझेनमा सन् १९९६ मा बनेको एसियाकै अग्लो भवन शुन हिंग स्कवायर (भवनको एन्टिनालाई पनि गणना गर्ने हो भने) पनि छ । यस शहरमा २०० मिटर भन्दा अग्ला ५९ भवनहरू छन् भने ती मध्ये ३०० मिटर भन्दा ९ वटा भवनहरू छन् ।

सन्दर्भ सामग्रीहरूसम्पादन

  1. "Chinese Characters for Shenzhen and Stroke Order", अन्तिम पहुँच १५ अगस्ट २०१५ 
  2. "中央机构编制委员会印发《关于副省级市若干问题的意见》的通知. 中编发[1995]5号", 豆丁网, १९९५-०२-१९, मूलबाट २९ मे २०१४-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २०१४-०५-२८  |deadurl= प्यारामिटर ग्रहण गरेन (सहायता)
  3. Fish, Isaac Stone (२०१०-०९-२५), "A New Shenzhen", Newsweek, अन्तिम पहुँच २०१४-०४-२९ 
  4. "2000-2014年各市年末常住人口数_2015年广东统计年鉴查阅和Excel下载_数析网(tjsql.com)", www.tjsql.com, अन्तिम पहुँच २०१६-०५-०१ 
  5. "深圳人口数量2015", अन्तिम पहुँच २५ मे २०१५